Bí quyết dạy con độc đáo của nữ đại sứ Do Thái

Bí quyết dạy con độc đáo của nữ đại sứ Do Thái

Daviddo 03:17 Add Comment

Hàng trăm phụ huynh lắng nghe chia sẻ về phương pháp dạy con của mẹ Do Thái.

Trong một thế giới cạnh tranh, đầy biến động, các bậc làm cha mẹ phải điều chỉnh cách dạy con như thế nào và thể hiện tình yêu với con ra sao để không khiến tình yêu của mình trở thành rào cản, bó hẹp con trong những ước vọng chật chội, biến con thành “cây tầm gửi”?

Bà Meirav Eilon Shahar - mẹ của ba người con, đồng thời là Đại sứ Nhà nước Israel tại Việt Nam cùng với chuyên gia giáo dục Lại Thị Hải Lý chia sẻ những cách dạy con thông minh của người Do Thái trong hội thảo “Mẹ của triệu phú Do Thái đã nuôi dạy con thế nào?” diễn ra hôm 30/6 tại Hà Nội.

Dạy con, cần tôn trọng trẻ

Người Do Thái rất coi trọng giáo dục gia đình, coi trọng cách giáo dục con cái và tôn trọng những giá trị gia đình của riêng họ. Người mẹ có vai trò rất lớn trong gia đình Do và con trẻ luôn được nhắc nhở về điều này. Nhiều chuyên gia trong hội thảo “Mẹ triệu phú Do Thái dạy con như thế nào” đồng tình cho rằng, đây là một trong những nguyên nhân lý giải những bí mật giúp dân tộc Do Thái luôn giữ được bản sắc của mình dù phải trải qua hơn 2000 năm lưu vong.

Do đặc thù công việc, bà Meirav Eilon Shahar Đại sứ Nhà nước Israel tại Việt Nam (từ 10/2012) đồng thời là mẹ của ba người con 13 tuổi – 8 tuổi và 5 tuổi thường xuyên bận rộn và phải di chuyển nhiều nơi trên thế giới. Thế nhưng bà tiết lộ, các con bà đều là những đứa trẻ sống có trách nhiệm, tự lập và nhanh nhạy, hòa nhập tốt trong những môi trường mới, nền văn hóa đa dạng.

“Khi đứa con nhỏ của tôi gặp khó khăn trong một môi trường mới, anh trai nó mới 13 tuổi đã tự nguyện “lĩnh” trách nhiệm theo sát, giúp đỡ em và thể hiện điều đó vượt mong đợi của tôi. Cả ba cháu, dù sống ở đâu, cũng luôn hào hứng trước những gì mới lạ. Tôi luôn khuyến khích các con đặt câu hỏi, phát huy những ý tưởng sáng tạo, tham gia các hoạt động ngoại khóa. Tôi dành cho con những lời khen ngợi trong nhiều tình huống và luôn sẵn sàng cho con học từ thất bại” – bà Meirav Eilon Shahar chia sẻ.

Theo bà, những điều quan trọng nhất trong phương pháp dạy con của mình là tôn trọng con, đối xử với con như một người lớn ở một chừng mực nhất định.

“Cha mẹ luôn là những người ảnh hưởng lớn nhất tới sự phát triển của con. Trong một thế giới công nghệ, một thế giới đầy biến động ngày nay, giáo dục con cái phức tạp hơn trong quá khứ rất nhiều. Bởi thế, cách dạy con không áp đặt, tôn trọng trẻ và chấp nhận thất bại là những điều cần thiết để cha mẹ không bị lạc điệu với con cái mình” – bà đại sứ nói.

Khác biệt cách yêu con của cha mẹ Việt và cha mẹ Do Thái

Có lẽ nhiều bậc phụ huynh Việt Nam sẽ giật mình khi soi vào hình ảnh mà chuyên gia giáo dục Lại Thị Hải Lý dẫn ra trong hội thảo: Một đứa trẻ là trung tâm chú ý của cả gia đình, bố mẹ có thể đáp ứng mọi đòi hỏi của đứa trẻ, dù là những đòi hỏi “quá mức, thường xuyên giám sát với mong muốn “bảo vệ” con, căng thẳng thái quá vì tâm lý sợ con thất bại…

“Cha mẹ sẵn sàng là “nô lệ” của con dường như đang trở thành một vấn nạn xã hội tiềm tàng. Nhiều gia đình Việt phải huy động sự nỗ lực của cả gia đình chỉ để đứa trẻ ăn hết một bát cơm; con trẻ không phải làm gì ngoài việc học, thiếu ý thức về giá trị của đồng tiền vì luôn được cha mẹ chu cấp đầy đủ, dư thừa; nhiều bố mẹ luôn tung hô con giỏi giang, hướng con đến những thành công toàn vẹn… Hệ của của điều này là những em bé có vẻ ngoài tự tin, thông minh nhưng kì thực rất yếu đuối, dễ bị tổn thương, không chấp nhận nổi dù chỉ một lời chê, lời phê bình, là lý do nhiều trường hợp học sinh, sinh viên tự tử khi gặp thất bại, khó khăn trong học tập và cuộc sống…” – Chuyên gia Lại Thị Hải Lý phân tích.

Chị đưa ra những khác biệt trong cách dạy con của người Do Thái: Cha mẹ ẩn giấu 20% tình yêu con để trở nên lý trí, khoa học. Cha mẹ cho con thử thách sớm với môi trường, cho con rèn luyện “chỉ số vượt khó”, dạy con tự lập, làm việc nhà và quản lý tài chính từ nhỏ. Bằng cách dạy trẻ làm việc nhà, các cha mẹ Do Thái dạy con những bài học sinh tồn cơ bản. Nhiều em bé Do Thái 2, 3 tuổi đã biết tự phục vụ cá nhân như ăn uống, vệ sinh; lớn lên chút thì biết tự chăm sóc bản thân và giúp đỡ cha mẹ, hiểu rõ được giá trị đồng tiền và biết chi tiêu hợp lý… Đây cũng là con đường giúp không ít triệu phú Do Thái học được bài học đầu tiên về đầu tư tài chính, quản lý tài sản, từ đó hun đúc những tham vọng thành công vượt trội.

Khẳng định những lợi thế của giáo dục trẻ từ sớm, chuyên gia Hải Lý đưa ra lời khuyên cho các bậc làm cha làm mẹ Việt: “Đừng làm quản gia, hãy làm quân sư giúp con phát triển thành những đứa trẻ bản lĩnh và mạnh mẽ trong cuộc sống”.

Chuyên gia giáo dục Lại Thị Hải Lý.

Minh Tâm

Con ông cháu cha TQ tranh cãi

Con ông cháu cha TQ tranh cãi

Daviddo 23:59 Add Comment

Giới có quyền và tiền ở Trung Quốc chia rẽ về hướng đi cho đất nước

Phái ‘thái tử đảng’ ở Trung Quốc cũng tranh cãi về ý thức hệ và con đường của đất nước, theo đánh giá của Trương Cường, phân tích gia tại cơ quan BBC Monitoring ở Anh.

Ý kiến của một nhân vật ‘con ông cháu cha’ phê phán Chủ tịch Tập Cận Bình, người cũng có xuất thân là con lãnh đạo cao cấp, cho thấy một đấu tranh về ý thức hệ tại Trung Quốc nổ ra trong tầng lớp kế thừa này.

Dù không nêu tên ông Tập Cận Bình, bản thân là con trai Tập Trọng Huân, một vị lão thành cách mạng thời cộng sản kiểu cũ, bài viết của ông Hồ Đức Hoa bác bỏ lập luận của ông Tập.Trong bài viết đăng trên trang Viêm Hoàng Xuân Thu, một tạp chí chính trị nội bộ và mới được truyền tải rộng trên mạng Internet, ông Hồ Đức Hoa, con thứ ba của cố Tổng bí thư Hồ Diệu Bang phê phán cách nhìn về Liên Xô cũ và thời Mao của ông Tập.

Vào tháng 12/2012, ông Tập Cận Bình khi đến thăm Quảng Đông, đã nói với các quan chức Đảng rằng Trung Quốc cần rút ra bài học từ sự sụp đổ của Liên Xô.

Lạc lối hay lạc hậu?

Theo ông Tập, chế độ cộng sản ở Liên bang Xô Viết tan rã vì hai lý do: lạc lối về ý thức hệ và sự bất trung của quân đội.

Sang tháng 1/2013, ông Tập lại nói chuyện với các tân ủy viên Trung ương Đảng rằng Trung Quốc không được dùng các thành tựu của thời kỳ Cải cách – Khai phóng để bác bỏ di sản trước cải cách, hoặc ngược lại.

"Phe cải tổ cảm thấy thất vọng trước thái độ quay trở lại thủ cựu của Tập Cận Bình"

Ông Hồ Đức Hoa viết rằng ông thật “đau lòng” khi nghe những ý kiến như vậy từ một lãnh đạo tối cao.

Bài diễn văn của ông đọc tại cuộc họp của tạp chí Viêm Hoàng Xuân Thu ngày 13/4 và được đăng trên mạng gần đây nói rằng sự tan rã của Liên Xô “không có gì đáng tiếc”.

Theo ông, lý do sụp đổ của Liên Xô là vì mục tiêu thâu tóm quyền lực chính trị, nguồn lực kinh tế và độc quyền cả về sự thật.

Hồ Đức Hoa đặt câu hỏi rằng nếu Trung Quốc ngày nay không được quyền phê phán, bác bỏ quá khứ sai lầm thì hóa ra,

“Cả Cách mạng Văn hóa cũng không được phê phán hay sao?”

Được biết phê phán của Hồ Đức Hoa không mang tính cá nhân vì gia đình Tập Cận Bình thân thiết với gia đình con cái Hồ Diệu Bang và bố ông Tập Cận Bình là Tập Trọng Huân từng có tiếng là nhà cải cách bị trù dập.

Nhưng nhiều ý kiến tại Trung Quốc đã đặt câu hỏi về tư duy đổi mới của ông Tập Cận Bình sau khi lên làm Chủ tịch Đảng nay có trái chiều với hành động của ông không.

Ngay sau khi lên làm Chủ tịch Đảng năm 2012, ông đã gặp Hồ Đức Bình, anh trai của Hồ Đức Hoa để nói rằng Đảng cầm đổi mới và cải tổ mạnh mẽ hơn bao giờ hết nhằm “diệt trừ các căn bệnh kinh tế và xã hội”.

Ngay sau khi lên cầm quyền, quả là ông Tập có làm vài cử chỉ hướng tới phe cải cách, như nhấn mạnh “pháp trị” và “chủ nghĩa lập hiến”, khiến nhiều người hy vọng ông sẽ thúc đẩy cải tổ chính trị.

Nhưng ông Tập cũng lại ve vãn cả phe Maoist hiện đang hồi phục trở lại sau một giai đoạn nín thở từ khi xảy ra vụ Bạc Hy Lai.

Bài nói của Hồ Đức Hoa cho thấy phe cải tổ cảm thấy thất vọng trước thái độ quay trở lại thủ cựu của Tập Cận Bình.

Tạp chí Viêm Hoàng Xuân Thu nêu ra nhiều chủ đề gai góc của chính trị Trung Quốc

Tranh cãi về đường hướng của Đảng không chỉ xảy ra trên giấy tờ mà đôi khi nổ ra thành cãi vã thực sự.

Vẫn theo ông Hồ Đức Hoa, một cuộc họp mặt bạn học cũ ở trường trung học số 4 tại Bắc Kinh nơi có nhiều ‘con ông cháu cha’ từng học, tranh cãi giữa hai nhân vật thuộc ‘thái tử đảng’ đã nổ ra dữ dội.

Một người, hiện đã không còn làm quan chức nhà nước nhưng vẫn giữ quan điểm bảo thủ, đã phê phán một người kia có quan điểm “ủng hộ các giá trị phổ quát”, một cách ở Trung Quốc gọi tư tưởng tiến bộ, tự do kiểu Phương Tây gồm cả dân chủ và nhân quyền.

Người ‘bảo thủ’ hỏi bạn một cách thách thức: “Anh nói thế thì anh có còn là đảng viên cộng sản không?”, “Anh còn tin vào cái gì không?”

Người kia cười bảo, “Còn anh gửi cả vợ và con sang sống ở Mỹ, thì anh đang tin vào cái gì?”

Bực không chịu nổi, vị có quan điểm bảo thủ đã văng tục để mắng bạn.

Nhà nghiên cứu chính trị Trần Tư Minh, người đăng bài của Hồ Đức Hoa lên mạng Sina Weibo nói với tờ Minh Báo ở Hong Kong rằng giới con ông cháu cha tại Trung Quốc đang bất động dữ dội về đường lối của đất nước.

Theo ông, một nhóm đang phê phán mạnh cách cầm quyền của Tập Cận Bình, nhưng nhóm chiếm đa số thì vẫn ủng hộ lãnh đạo Trung Quốc, cho dù họ phát biểu kiểu gì.

Vì sao Trung Quốc thích sao chép?

Vì sao Trung Quốc thích sao chép?

Daviddo 23:58 Add Comment

Nhiều người Trung Quốc thích chụp ảnh cưới ở thành phố 'nhái' kiến trúc Anh

Trung Quốc vẫn nổi tiếng với các loại đĩa hình lậu và điện thoại giả iPhone, nhưng văn hóa ‘hàng nhái’ này cũng được mở rộng sang lĩnh vực kiến trúc – đôi khi họ làm giả cả một thành phố.

Khi bạn bước vào Thames Town (thị trấn Thames), tiếng còi xe và cuộc sống đô thị lộn xộn dần chìm đi.

Con đường bắt đầu uốn lượn, và từ xa xa, bạn thấy có chiếc tháp trông tựa tháp đồng hồ ở làng cổ Cotswold.Không còn những người bán bánh bao rong, hay tiếng rao của người đi thu đồng nát trên xe ba bánh.

“Nơi này trông như châu Âu trong mơ,” ông Tony Mackay, kiến trúc sư người Anh nói về quy hoạch tổng thể nhà của Thames Town và các khu vực xung quanh quận Tùng Giang.

Khi Mackay được chính quyền địa phương thuê thực hiện khu làng này năm 2001, nơi đây chỉ toàn trại nuôi vịt.

Nay là những con đường rải đá, quán rượu và nhà khung gỗ kiểu Tudor.

Thậm chí có cả tượng của Winston Churchill và nhà họp theo kiến trúc thời trung cổ có quảng cáo cánh gà rán và bia bằng chữ Trung Quốc.

Nhưng Mackay không hài lòng lắm. “Trông vẫn không ổn,” ông nói. “Nhìn nó vẫn giả.”

Ông Mackay cho rằng các kiến trúc sư thiết kế các khu nhà theo kiểu cóp nhặt, đặt các phong cách kiến trúc khác nhau vào cùng một khuôn viên và đã bỏ đi tính chân thực.

Chẳng hạn như một số nhà khung gỗ cao tới sáu tầng, và cửa sổ ở nhà thờ trông không được, ông nói.

“Các tỷ lệ bị sai. Cách sử dụng đá cũng sai hết. Họ sẽ không dùng như thế ở các nhà thờ Anh,” ông nói.

Nhà ở khu Thames Town phần lớn được mua để đầu tư, nên nơi này còn yên tĩnh và chỉ mới bắt đầu có hơi thở của cuộc sống bình thường.

Theo Mackay, khu này trông giống phim trường. Một blogger người phương Tây thậm chí còn viết rằng, thị trấn Thames khiến ông nhớ tới bộ phim The Truman Show.

Nhưng Phạm Dụ Triết không quan tâm.

Tôi tìm thấy chú rể Phạm và cô dâu Tốn Kỳ Dao đang nhìn nhau say đắm trong khi người trợ lý ra sức tung cánh hoa để chụp ảnh.

Thames Town đầy những đôi bạn trẻ đi chụp ảnh cưới.

“Tôi thích bóng đá châu Âu, nên tôi rất quan tâm đến những gì của châu Âu,” chú rể nói.

“Tôi mong là sẽ có dịp đến thăm sông Thames thật, ngồi bên bờ sông, uống cốc cà phê và tận hưởng mặt trời Anh quốc.”

Gần đó, người phụ nữ tên Trương Lê ngồi ăn quýt, chơi bài với mẹ và dì.

Cô Trương cho biết cô đến đây vào ngày nghỉ vì các thị trấn Trung Quốc đều quá đông và quá thị trường, nhưng ở đây xanh tươi và êm đềm hơn. Và vì chỉ làm công việc bàn giấy, cô không thể kiếm đủ tiền sang nước Anh.

“Bình thường, nếu bạn muốn nhìn thấy các tòa nhà nước ngoài, bạn phải ra nước ngoài,” cô Zhang nói. “Nhưng chúng tôi đã mang nó vào Trung Quốc, mọi người có thể tiết kiệm tiền mà vẫn được thưởng ngoạn kiến trúc nước ngoài.”

Trung Quốc có đầy những thứ như thế.

Thames Town nằm trong dự án “Một thành phố, Chín Thị trấn” của Thượng Hải, với các thị trấn vệ tinh xây xung quanh thành phố được xây theo kiến trúc quốc tế khác nhau.

Ở những nơi khác ở Trung Quốc, có tháp Eiffel, cầu Tháp – thậm chí Stonehenge cũng có hàng nhái.

Năm ngoái, ngôi làng mô hình của thành phố Hallstatt nước Áo được dựng ở tỉnh Quảng Đông. Bản gốc của ngôi làng được Unesco công nhận là Di sản Thế giới.

Làng Hallstatt thật ở Áo (trái) và làng ở Trung Quốc (phải)

Đây là những ví dụ cho khao khát “duplitecture” (nhại kiến trúc) của Trung Quốc, theo cách gọi của bà Bianca Bosker, tác giả cuốn Original Copies: Architectural Mimicry in Contemporary China.

Tất nhiên, không chỉ có người Trung Quốc thích hàng copy. Một thế kỷ rưỡi trước, nước Mỹ hùng mạnh cũng từng là nơi hay làm đồ giả, hàng nhái, và giờ vẫn còn nhiều dấu vết nhại kiến trúc, kể cả khu đền ở Epcot, Florida, và rất nhiều ví dụ khác ở Las Vegas.

Nhưng theo bà Bosker, trong khi rất nhiều người phương Tây cho rằng, sao chép kiến trúc là điều kỳ lạ, người Trung Quốc lại thấy điều đó đáng yêu.

Hầu hết các thành phố lớn ở Trung Quốc có các khu nhà ở ngoại ô nơi người dân sống trong các tòa nhà lớn, và hai phần ba số nhà cửa được rao bán bởi các nhà môi giới bất động sản theo kiểu phương Tây, bà nói.

Bà Bosker cho rằng, một phần nguyên do là vì người Trung Quốc có thái độ khác đối với copy mẫu mã.

“Văn hóa sao chép ở Trung Quốc rất khác với những gì chúng ta thấy ở phương Tây, nơi coi đây là hành động rất đáng kỵ, và phải tránh bằng mọi giá.”

Ở Trung Quốc, tài bắt chước được xem là “một nghề tinh hoa, thế nên không có gì đáng ngăn cản, mà nên khuyến khích.

Văn hóa này có lịch sử khá lâu đời. Khi vị hoàng đế đầu tiên của Trung Quốc Tần Thủy Hoàng, đánh chiếm các vương quốc vào thế kỷ thứ 3 trước công nguyên, ông cho xây bản sao của mỗi vương thành của họ trong chính kinh thành của mình.

Cho tới ngày nay, chính phủ Trung Quốc vẫn là nhà đầu tư cho các dự án sao chép này.

Đây là cách để chứng tỏ sức mạnh, bà Bosker nói. “Theo một cách hình tượng, Trung Quốc muốn khoe mẽ khả năng sắp xếp vũ trụ, để sắp xếp những gì tuyệt nhất của phương Tây theo trật tự của họ.”

Tô Châu Viên Lâm được công nhận là di sản thế giới của UNESCO

Không có gì là tình cờ ở đây, theo tác giả, rằng nhà Trắng – biểu tượng tối cao của quyền lực nước Mỹ - là một trong những kiến trúc được sao chép nhiều nhất ở Trung Quốc.

Nhưng không phải tất cả người Trung Quốc đều ủng hộ kiểu kiến trúc sao chép này.

“Tôi chẳng thích chút nào,” Đường Minh, kiến trúc sư ở Thượng Hải nói.

Trung Quốc có di sản kiến trúc riêng giàu có, chẳng hạn như Tô Châu Viên Lâm (vườn cây cổ điển) hay Tử Cấm Thành ở Bắc Kinh, và những tòa nhà gỗ theo kiểu truyền thống, ông Đường Minh nói.

Người Trung Quốc coi trọng lịch sử, nhưng ở thời mọi sự thay đổi rất nhanh chóng, người ta thấy thực dụng hơn – thậm chí dễ dàng hơn – khi sao chép phong cách phương Tây.

“Tôi nghĩ đây chỉ là thời điểm nhất định – người ta không thể giữ mãi thói quen khi mọi sự đang thay đổi.

“Thế nên có thể hiểu được khi họ đi theo những gì họ khâm phục, hoặc hay xuất hiện trên truyền thông đại chúng,” kiến trúc sư Đường Minh nhận xét.

Theo thời gian, kiến trúc Trung Quốc sẽ tìm được con đường của mình, theo ông Đường Minh.

Hình đồ họa dự án Soho ở Vọng Kinh (trái) và mô hình dự án ở Trùng Khánh (phải)

Kiến trúc sư người Anh, Tony Mackay cho rằng, các thành phố bắt chước của Trung Quốc chỉ là mốt nhất thời – là sản phẩm của niềm mong muốn của Trung Quốc được kết nối với thế giới sau nhiều thập kỷ cô lập – và ông thấy có xu hướng mới đang dần trỗi dậy.

Một ví dụ là dự án xây khu phố hiện đại Soho ở Vọng Kinh, ngoại thành Bắc Kinh, bởi kiến trúc sư người Anh gốc Iraq Zaha Hadid.

Khu này được cho là trông như ba con cá lớn nổi dậy từ lòng sông.

Vấn đề là ở chỗ, một kiến trúc tương tự đang được xây ở thành phố Trùng Khánh.

Theo một bài báo trong ngành kiến trúc, bản sao có lẽ sẽ được hoàn thành trước cả bản chính.

Ngu hơn lợn

Ngu hơn lợn

Daviddo 03:50 Add Comment

“Đừng bao giờ đánh giá thấp khả năng và quyền lực của sự ngu xuẩn”

(Robert Heinlein)

Một giáo sư văn học cho tôi biết là 80 năm trước, khi nhìn xã hội, cụ Tản Đà đã phải thốt ra, “cũng bởi thằng dân ngu quá lợn”. (câu sau không được phép chép). Vấn đề này thì tôi đồng ý hoàn toàn. Con người chắc chắn không thể nào sánh bằng …lợn.

Giữa người và lợn…

Thứ nhất, lợn không biết giết đồng loại, đôi khi chỉ vì ghen tức hay giận dữ (dù có thể ngụy trang dưới danh từ lý tưởng hay chủ nghĩa hay lợi ích của toàn dân). Dù mang tiếng tham ăn, nhưng lợn không mất ngủ hằng đêm để suy nghĩ về những âm mưu thủ đoạn để cướp thêm của cải, để giàu hơn, để chia lại cho đám con ông cháu cha đang sống đời ăn bám. Lợn không có hoang tưởng phải làm lãnh tụ, thu tóm quyền lực, để phô trương những thành tích, huân chương, bằng cấp giả…cho sách sử ghi chép. Và tôi chắc chắn là dù bọn lợn phải vào lò sát sinh khi con người nuôi đủ cân, chúng cũng không…ngu xuẩn làm kiến nghị xin cho sống thêm vài ngày để trì hoãn đau đớn hay để đợi chờ một phép lạ nào.

Ngoài ra, chắc ít người biết, trong một khám phá khoa học, lợn có khả năng “làm tình và đạt đỉnh” hơn 100 lần mỗi ngày, không cần Viagra. Tôi chắc ông Hiệu Trưởng gì đó ở Bắc Giang hay ngài tỷ phú 80 tuổi ngoài Vũng Tàu cũng phải chào thua…các chú lợn.

Tóm lại, nhìn lại đời mình sau 68 năm, tôi phải chấp nhận là không những mình ngu hơn lợn, mà còn không biết …hưởng thụ là gì?

Lợn trí thức…

Tuần rồi, đi ăn tối với một Việt Kiều, nghe anh tâm sự về chuyện khôn ngu của con dân xứ Đại Cồ Việt.

Anh này trước 1975, thuộc thành phần tranh đấu chống VNCH và Mỹ, một trong những lãnh tụ sinh viên nổi tiếng. Sau 1975, anh hờ hởi đón mừng đoàn quân “giải phóng” vào Saigon và hợp tác chặt chẽ với chính quyền “cách mạng” mới. Họ trả công cho anh bằng một chức “ngồi chơi xơi nước” tại một ủy ban kinh tế của Thành Ủy. Quen lối phê bình mạnh miệng trong sự tranh cãi tự do thời Mỹ Ngụy, anh bị “cách mạng” nhốt 2 năm ở Chí Hòa. Sau khi cải tạo tư tưởng để nhất quán với Mác Lê Mao, họ thả anh ra và anh vượt biên qua Mỹ làm tên tư bản “giẫy chết”. Anh đi học lại và thành công tốt trong sự nghiệp sau đó.

Lần rồi, về Việt Nam, anh ghé thăm một bạn cũ, đã sát cánh cùng anh xuống đường tranh đấu chống Mỹ Ngụy và đem lại một trang sử mới cho Việt Nam. Bạn anh, cũng khá nổi danh, bị để ý, thẩm cung và theo dõi vì những tham dự trong các cuộc biểu tình gần đây và các bản kiến nghị liên tiếp về…chuyện người ta và người lạ.

“Anh nói với thằng bạn:’ mày là một sỉ nhục của trí thức. Phạm đến 3 lần “đại ngu” trong đời. Lần thứ nhất, nghe lời tuyên truyền, vác ngà voi đi giúp Đệ Tam Quốc Tế thực hiện ý đồ cùa Stalin, Mao, gây cảnh bể dâu cho cả triệu người vô tội. Lần thứ hai, không ở trong phe nhóm, không phải là bà con thân thuộc, không có gốc rễ mà lại mong chúng ban cho quyền hành chức vị. Thất vọng rồi chửi rủa phản kháng, ngu thêm một lần nữa. Lần thứ ba, gần đất xa trời, tóc bạc răng long, xương khớp đi không nổi, lại bầy đặt xuống đường phản kháng, viết kiến nghị năn nỉ xin con sói tự biến thành …con cừu’.

Một thằng có nhiều bằng cấp giả, mà ngu đến 3 lần trong một đời người thì coi như bó tay.”

Tư tưởng Mao Trạch Đông

Dù ngu hơn lợn, tôi cũng nhận chân ra rất sớm nhiều điều tàn nhẫn về thực trạng con người và xã hội. Tôi tránh xa chính trị vì Mao Trạch Đông đã nói rất đúng là quyền lực chánh trị khởi nguồn từ họng súng. Hiện nay, tôi chỉ có một khẩu súng… đã hết hạn xử dụng, chỉ để hù con nít. Cho nên, khi nói đến các vấn nạn xã hội và kinh tế mà có dây vấy đến chánh trị, thì cũng là vô tình, vì những liên quan hữu cơ giữa các hiện tượng. Khi các bạn trách móc là không dám “mó dái ngựa” thì tôi cũng cười trừ. Tôi có ngu hơn lợn…nhưng chắc chắn là tôi không điên.

Tôi đã nói là xứ Mỹ may mắn có những lãnh tụ ngày xưa biết kiến tạo một hiến pháp phân quyền để các hoạt động của chánh phủ kiểm soát lẫn nhau và người dân có thể an tâm theo đuổi hạnh phúc của cá nhân và gia đình mà không bị những can thiệp thô bạo của chánh phủ cản trở hay hủy diệt. Tuy nhiên, cái khôn ngoan đó cũng cần sự che chở của những họng súng.

Mềm cũng cần cứng…

Nếu không có lực lượng vũ trang hùng hậu của một đế chế siêu cường, thì cái lý tưởng dân chủ, hay nền kinh tế thị trường sáng tạo…đã bị những “thế lực thù địch” chôn vùi.  Tiền bạc hay tài sản mềm chỉ có thể ổn định dưới một sức mạnh quân sự. Tôi vẫn cười khi nghe các ngài khoa bảng tiến bộ của Âu Châu khoe khoang về văn minh dân sự của xã hội mình so với những áp lực ganh đua trắng trợn của đời sống Mỹ. Họ không hiểu rằng nếu không có ô dù che chở về quân sự của đế chế Mỹ, thì nhân dân họ đã làm bồi cho KGB của Nga và Đông Âu 50 năm về trước; hay các nhóm Hồi Giáo cực đoan chắc đang đốt phá mọi nhà thờ của Thiên Chúa Giáo trong lúc này.

Ngay cả Đông Nam Á, nếu không có cân bằng quyền lực giữa Mỹ và Trung Quốc, tôi tin là đường “luỡi bò” sẽ thành đường “đuôi rồng”. Và các trường dậy “tiếng lạ” sẽ phổ thông hơn các quán cà phê…của Trung Nguyên hay Starbuck.

Không biết thi sĩ nào đã viết…” Kiếp sau xin chớ làm người…Làm con lợn béo..giữa chuồng mà tru…ú ù u…omg (oh my God)…”

Alan Phan

T/S Alan Phan là tác giả của 9 cuốn sách về thị trường mới nổi, giảng viên thỉnh giảng tại các đại học Mỹ và Trung Quốc, và doanh nhân có 44 năm làm ăn tại Mỹ và Trung Quốc. Web site cá nhân của ông là www.gocnhinalan.com.